Czy smoki istniały naprawdę?

W mitologii chińskiej smok ma ciało węża i szpony orła © fotoslaz, Adobe Stock

Olbrzymie ciało węża pokryte łuskami, nietoperze skrzydła, ostre szpony i oddech zdolny do podpalenia wszystkiego, co stoi na jego drodze: smok jest wszechobecny we wszystkich kulturach świata. Ale czy takie zwierzę mogło istnieć? Z naukowego punktu widzenia ciężko w to uwierzyć.

Smok jest zwierzęciemfantastycznym, które przenika kultury. Znajdziemy go w korowodach podczas Chińskiego Nowego Roku, w mitologii greckiej, w średniowieczu u Wikingów, a także i dziś w literaturze i filmach fantasty. Przedstawiany w postaci węża, jaszczurki lub dinozaura, skrzydlatylub wodny, smok wiedzie żywot w jaskinilub pośród chmur. Zły i niszczycielski w kulturze zachodniej i wręcz przeciwnie: wszechmocny i opiekuńczy w kulturze azjatyckiej i w Japonii.

Czy to skamieliny dinozaurów dały początek mitowi smoka?

Ale skąd wziął się mit smoka i czy kiedyś faktycznie zamieszkiwał Ziemię? Pierwszym wytłumaczeniem jest odkrycie przez naszych przodków kości dinozaurów. Szkielety przypominającekośćcewielkich gadów, ale z miednicą podobną do ptasiej. „Wniosek wydawał się oczywisty: oznaczało to, że te wielkie gady potrafiły latać!”, oznajmił na serwisie Quora Richard Muller, profesor fizyki na uniwersytecie w Berkeley (Stany Zjednoczone). Jako że ich kości były skamieniałe, przodkowie doszli również do wniosku, że zwierzęta te musiały być źródłem ognia spadającego z nieba, a zatem zionęły ogniem. Wygląd wielu smoków był inspirowany również cechami prawdziwych zwierząt, takimi jak łuskowatym ciałem węża, głową tygrysa lub szponami orła. Nie pozostawało nic więcej poza wyobrażeniem sobie mieszanki ich wszystkich.

Hatzegopteryxthambema, gigantyczny pterozaur o silnej szyi (w tle). © Mark Witton

Cztery łapy i dwa skrzydła, połączenie trudne do pogodzenia

O ile nam wiadomo, nigdy nie odnaleziono pośród gatunków prehistorycznych lub współczesnych zwierzęcia o czterech lub więcej łapach z dwoma skrzydłami, jak często przedstawiane są smoki. W trakcie ewolucji przednie kończyny latających kręgowców zmieniły się w skrzydła. Ponadto trudno sobie wyobrazić skrzydła wystarczająco potężne, by mogły poderwaćdo lotu kilkutonowego smoka. „Ptak może ważyćmaksymalnie 80 kg, by mógł latać”, wyjaśnia BBC Mark Witton, naukowiec z Uniwersytetu w Portsmouth. „Gigantyczne pterozaury, które potrafiły unieść wagę cztery razy większą, musiały w tym celu mieć odpowiednio ograniczonerozmiary swoich łap i klatki piersiowej.”

Innym mitemskazanymna obaleniejestten traktujący o domniemanej inteligencji smoków, zdolnych do stosowania podstępów lub diabelskich pułapek by zgładzić rycerzy, lub nieskończonej mądrości, zdolnościach poznawczych wykraczających daleko poza zdolnościgadów lub innych zwierząt. I wreszcie – legenda smoka ziejącego ogniem również nie opiera się na możliwościach znanych nauce. W królestwie zwierząt znajdziemy kobry plujące jadem lub węgorze wytwarzające wyładowania eklektyczne mogące wywołać iskrzenie. Chrząszcz o nazwiestrzel bombardier tryska na swoje ofiary żrącą, wrzącą cieczą. Lecz nic nie jest w stanie spowodowaćzapłonu hipotetycznego gazu wydychanego ze smoczego pyska.

Smok z Komodo to gigantyczny waran mogący mierzyć do kilku metrów. © AdhiRachdian, Flickr

Słynne mityczne smoki… i smoki zdecydowanie prawdziwe

Argumenty te nie stoją smokowi na przeszkodzie, by nadal utrzymywał się w kulturze popularnej, tak jak na przykład Scatha i Smaug, strażnik skarbów Samotnej Góry w Śródziemiu, Rogogon węgierski, z którym zmierza się Harry Potter w Harrym Potterze i Czarze Ognia czy Szczerbatek, nierozłączny przyjaciel Czkawki w filmie animowanym Jak wytresować smoka.

Niektóre zwierzęta noszą jednak nazwę smoka, na przykład smok z Komodo (w rzeczywistości waran), jaszczurka-smok ze spiczastymi łuskami i dużymi kośćmi grzbietowymi (Agama kołnierzasta) lub morski smok liściasty przypominający konika morskiego (Pławikonik australijski). Nie wspominając już o Nessie, słynnym potworze z Loch Ness, o którym ostatnie odkrycia sugerują, że może być… olbrzymim węgorzem.

Tłumaczyła Zuzanna Duda 

Autor: 
Céline Deluzarche
Źródło: 

futura-sciences.com

Dział: 

Dodaj komentarz

CAPTCHA
Przepisz kod z obrazka.
4 + 0 =
Rozwiąż proszę powyższe zadanie matematyczne i wprowadź wynik.